Archive for the ‘Umræða’ Category

Rökleysuþrasararnir…

Posted: mars 21, 2015 in Trú, Umræða
Efnisorð:

Einhver sérkennilegasta, minnst gefandi, mest þreytandi og fáránlegasta rökræða sem ég lendi (ótrúlega oft) í er þras við fólk hefur hefur einhverja undarlega þörf fyrir að halda því fram við mig að ég hafi skoðun sem ég hef ekki.. hversu oft og mikið sem ég reyni að segja viðkomandi að ég hafi ekki ætlaða skoðun. Að frátöldu virðingarleysinu, segjum hreinlega tuddaskapnum, þá er þetta alveg galin umræða.

Þetta er að einhverju leyti eins og einhver sé stöðugt að segja mér að ég sé svartur eða að það vanti á mig aðra hendina. Ekkert hef ég á móti svörtu fólki eða fólki sem hefur orðið fyrir því að missa hendi.. en ég er einfaldlega ekki svartur og ég hef sem betur fer báðar hendur.

Það skiptir engu hversu oft ég reyni að leiðrétta eða útskýra, viðkomandi setja „hausinn undir sig“ og böðlast ótrauðir áfram.

Lengi vel hélt ég að þetta væri vísvitandi áreiti til að fara í taugarnar á mér og láta mig eyða tíma í svör. Upp á síðkastið hallast ég að því að viðkomandi séu einfaldlega ekki „betur gefnir“ en þetta.

Það hjálpar ekki að rökin sem færð erum fram eru í besta falli hjákátleg. Viðkomandi gefa sér forsendur [sem eru ýmist út úr kú eða svo almennar að eiga við alla], gefa sér að ég falli undir þessar sömu forsendur og draga svo ályktun af þessu öllu saman. „Svartir menn hafa nef“ – „þú ert með nef“ -> „þú ert svartur “ er ein tegund af rökleysu. „Ef þú hefur meira en enga hendi þá hefur þú eina hendi“ -> „ef þú hefur eina hendi þá hefur þú ekki tvær hendur“ -> „þú ert einhentur“.

Til að kóróna vitleysuna er svo gjarnan vísað í hina og þessa spekinga [sem viðkomandi þekkja ekki og/eða rugla saman] og hugmyndir [sem viðkomandi skilja ekki] eða bara einhverja vefsíðu ef ekki vill betur til. Sennilega er ætlunin að gefa málflutningnum virðulegan blæ með því að sletta um sig með nöfnum og hugmyndum – svona ef ske kynni að einhver sem les haldi að einhver þekking liggi að baki.

Ég er að tala um þörf fólks til að halda því fram að ég sé trúaður. Sem ég er ekki. Nýlega var prestur þjóðkirkjunnar að reyna að troða þessu á mig. En það er bara nýjasta dæmið af allt of mörgum.

Ég ætla ekki að gera þessum einstaklingum það til geðs að halda þessu þrasi áfram. Og ekki leyfi ég athugasemdir við þessa færslu.

Ég skýri í næstu færslu hvers vegna ég er trúlaus. Þeir sem hafa heiðarlegan áhuga á að vita hvort ég er trúaður eða ekki láta sér það nægja.

ESB umræðan á sama plain og kukl

Posted: mars 19, 2015 in Umræða
Efnisorð:

Félagi minn sagði einu inni að honum hafi fundist hann vera að verða veikur og hafi gripið til þess ráðs að setja matarlím í eyrun.. og viti menn, hann varð bara ekkert veikur. Fyrir honum var þetta sönnun þess að það að setja matarlím í eyrun kæmi í veg fyrir flensu. Annars sagðist hafa gleymt að setja sítrónu í rassinn eitt kvöldið og bara orðið svona fárveikur daginn eftir. Auðvitað staðfesti þetta fyrir honum að sítrónur væru nauðsynlegar til að koma í veg fyrir veikindi.

Auðvitað er þetta tómt rugl og sannar nákvæmlega ekki neitt – og afsannar ekki heldur.

Mér er oft hugsað til þeirra þegar ég er að lesa rökin með og á móti aðild að ESB.

Sumir nefna Grikki sem endanlega sönnun þess að allt geti farið til fjandans hjá aðilidarríkjum ESB.

Aðrir nefna td. Eistland til sönnunar um hversu mikils virði það sé að vera aðili að ESB.

Í hvorugu tilfellinu vitum við hvað hefði gerst að öðrum kosti. Það er ekkert sem segir okkur að Grikkir væru betur settir utan ESB, jafnvel eru mjög sterkar vísbendingar um að þeir væru enn verr settir.

Það er heldur ekkert sem segir okkur að Eistar séu betur settir innan ESB en utan, það er alveg eins líklegt að þarna sé duglegt fólk sem hefur náð tökum á efnahagnum og hefði gert hvort sem er.

Þá hjálpar heldur ekkert að segja að krónan hafi kostað okkur svo og svo mikið í hruninu eða bjargað svo og svo miklu eftir hrun. Við vitum einfaldlega ekkert um það hvernig hefði farið að öðrum kosti.

Það eina sem skiptir máli er hvort okkur farnast betur innan eða utan ESB í framtíðinni. Og það má heldur betur deila um hvernig má skilgreina að „farnast betur“.

Aðalatriðið er að þetta verður alltaf mat, það þarf að vega og meta kosti og galla og taka afstöðu út frá því.

Og sama hvor leiðin er farin, við fáum aldrei svarið við hvað hefði gerst ef hin leiðin hefði verið farin. Svona óbærilegur léttleiki…

Vísvitandi ósannindi?

Posted: mars 17, 2015 in Umræða
Efnisorð:

Ég heyrði viðtal við forsætisráðherra í sjónvarpsfréttum þar sem hann hélt því ítrekað fram að aðgerðir ríkisstjórnarinnar til að reyna að ljúka aðildarviðræðum við ESB væru tilraun til að ljúka málinu „í góðu“.

Nú stóð til að þingið ræddi málið í fyrra og það kallaði á hörð mótmæli að verið væri að ræða að draga umsókn Íslands til baka. Sérstaklega fór illa í fólk að fullyrðingar beggja stjórnarflokkanna um þjóðaratkvæðagreiðslu væru allt í einu gleymdar og grafnar – marklaus kosningaloforð.

Þannig veit forsætisráðherra fullvel að það að draga umsókninga án þjóðaratkvæðagreiðslu – og þar fyrir utan án nokkurrar umræðu – gat aldrei orðið til þess að ljúka málinu „í góðu“.

Ég velti fyrir mér hvers vegna hann er að fullyrða svona.

Honum var full ljóst að þetta myndi kalla á hörð viðbrögð. Nú er ég gjarnan ósammála forsætisráðherra og finnst sérstaklega hvimleiður ávani hans að snúa umræðum á hvolf. En það hvarflar ekki að mér að hann sé eitthvað sérstaklega tregur eða hafi greind á við [fyllist að eigin vali].

Ekki var hann mögulega að vísa til að þetta „í góðu“ ætti við ESB, þar er engin ástæða til að ætla að það kostaði illindi frá ESB þó þingið fengið að ræða málið eða að staðið yrði við fyrirheit um þjóðaratkvæðagreiðslu.

Þá sé ég ekki betur en að það sé bara ein möguleg skýring eftir. Hann sagði vísvitandi ósatt.

Eða hvað?

Það er eins og umburðarlyndi gagnvart bæði hegðun og skoðunum falli í tvo ólíka flokka.

Nýlega kom kona í sjónvarpsfréttum og sagðist ekki hafa látið bólusetja barnið sitt vegna (órökstudds) ótta við einhverfu. Konan var (eðlilega) gagnrýnd harðlega, ekki bara fyrir órökstudda skoðun heldur fyrir stórhættulega hegðun.

Í langflestum tilfellum var sú gagnrýni málefnaleg og hófstillt – gekk út á að benda á hversu hættulegt þetta getur verið og hversu lítill fótur er fyrir afstöðu konunnar.. það má eflaust finna dæmi um að einhver hafi notað harkaleg lýsingarorð en það voru undantekningar og skipta litlu.

Samt tók þingmaður Pírata til máls á þingi og gagnrýndi umræðuna.. líkti umræðunni við viðbrögðin við ellefta-september. Hvernig viðkomandi þingmaður gat mögulega tengt ofsafengin viðbrögð ríkisstjórna út um allan heim við örfáar athugasemdir á Facebook og bloggfærslum er mér enn hulin ráðgáta.. en þetta er svona dæmigerð „guilt-by-association“ rökleysa. Nefna eitthvað ógeðfellt í sama orðinu og reyna að búa til einhvers konar tengsl.

Gefum okkur að konan hefði hagað sér jafn hættulega.. en sú hegðun hefði ekki verið byggð á einhvers kuklara speki. Segjum að konan hefði leyft ungum börnum sínum að leika sér með hlaðna skammbyssu (reykja sígarettur, keyra bíl, leika sér að eldi…) og réttlætt hegðun sína í sjónvarpsviðtali – hegðun sem stofnar börnum hennar og börnum annarra í hættu.

Gefum okkur að konan hefði fengið nákvæmlega sömu gagnrýni.

Ég velti fyrir mér hvort einhver þingmaður hefði tekið til máls og gagnrýnt umræðuna með tilvísun í ellefta-september?

Nei, ég þarf ekkkert að velta því fyrir mér.. ég er viss um að það hefði ekki gerst.

Heimtið skaðabætur

Posted: mars 5, 2015 in Spjall, Umræða
Efnisorð:,

En það hefur verið allt of mikill sofandaháttur gagnvart sölumennsku á hvers kyns kukli – enn eru allt of margir sem vilja hafa „opinn huga“ – eða halda að eitthvað af þessu „gæti nú virkað“. Vonandi verður umfjöllun síðustu daga til að fólk taki þessari sölumennsku með gagnrýnum huga.

Ég velti samt fyrir mér…

Sá sem selur gallaða vöru er ábyrgur fyrir því sem hann er að selja.. kaupandi á skilyrðislaust rétt á skaðabótum. Sama gildir til dæms í fasteignaviðskiptum, sá sem selur fasteign með leyndum göllum – jafnvel í góðri trú – getur átt von á kröfu um bætur. Bílar eru skoðaðir fyrir sölu og sama gildir oft um fasteignir.

Nú þekki ég ekki alla lagakróka, sumir sölumenn heilsuvörunnar virðast taka stundum fram að þeir lofi ekki lækningu. En þeir virðast flestir gefa villandi upplýsingar.. í þeim tilgangi einum að pranga einhverju rusli inn á fólk sem ekki hefur næga þekkingu eða er einfaldlega nægilega örvæntingarfull til að reyna hvað sem er:

  • reynslusögur sem ekki eru staðfestar og sanna hvort eð er ekki neitt
  • fullyrðingar um eðli- og eða efnafræði sem stangast jafnvel á við náttúrulögmál
  • fullyrðingar um samsæri gegn stórsnjöllum uppfinningamönnum sem geta læknað hvað sem er

Þetta er svo auðvitað sérstaklega lúalegt þegar verið er að spila á neyð og örvæntingu langveikra og jafnvel dauðvona einstaklinga og hafa þannig af þeim fé og tíma, koma í veg fyrir mögulega lækningu og/eða takmarka lífsgæði enn frekar.

Þannig vil ég skora á þá (eða ættingja þeirra) sem hafa orðið fyrir barðinu á óprúttnum sölumönnum að einfaldlega í mál við þá sem seldu þeim draslið. Heimtið skaðabætur, farið í mál, sækið rétt ykkar.

Ef lögin eru ekki nægilega skýr til að hægt sé að dæma skaðabætur, þá þarf að drífa í að breyta lögunum.

Um kristna og múslima

Posted: febrúar 11, 2015 in Trú, Umræða
Efnisorð:, ,

Það virðist vera nokkuð útbreiddur misskilningur að ég sé einhver sérstakur stuðningsmaður múslima, bara vegna þess að ég vil ekki mismuna þeim sérstaklega. Ég veit að margir trúlausir verða varir við sama misskilning. Það gengur meira að segja svo illa að leiðrétta þetta að það hvarflar oft að mér að það sé vísvitandi verið að klína þessu á okkur gegn betri vitund.

En höfum alveg á hreinu að ég hef fullkomna skömm á þeim voðaverkum sem hafa verið framin í nafni af múslimum í nafni trúarinnar. Sama gildir um mannfyrirlitningu sem haldið er á lofti með vísun í trúarritin. En ég vil bara ekki dæma alla vegna ofstækismannanna. Ekki frekar en að ég dæmi alla kristna út frá þeirra verstu talsmönnum.

Vissulega þarf að fara lengra í tíma eða rúmi til að finna viðlíka illvirki í nafni kristninnar, en það er ekki aðalatriðið, aðalatriðið er að dæma ekki alla út frá nokkrum brjálæðingum.

Það má kannski orða þetta þannig að ég virði jafnan rétt allra trúfélaga til að láta okkur hin í friði.

Með svínakjöt á heilanum

Posted: janúar 30, 2015 in Umræða
Efnisorð:,

Einhverra hluta vegna virðast stuðningsmenn þess að smala börnum í kirkjuferðir fyrir jólin vera með svínakjöt á heilanum.

Ég hef engan veginn tölu á því hversu oft ég hef heyrt eitthvað á þeim nótum að þetta sé nú bara að verða ferlegt að ekki megi lengur bjóða upp á svínakjöt í mötuneytum í skólum.

Þetta er auðvitað rökleysa á fleiri en einn veg.

Fyrir það fyrsta þá fer þetta með svínakjötið í taugarnar á fólki þegar múslimar vilja ekki borða svínakjöt. Það virðist trufla viðkomandi minna ef þetta eru gyðingar. Og sjálfir afþakka þeir sumir hverjir hrossakjöt. Nú get ég alveg tekið undir að það er frekar fráleitt að neita sér um mat af trúarástæðum. En hvað þá með grænmetisætur? Þeir afþakka jú kjöt í mörgum tilfellum vegna lífsskoðana, þó ekki séu þær endilega trúarlegs eðlis. Eru þeir líka að vaða yfir menningu og hefðir og sögu okkar á skítugum skónum? Nei, auðvitað ekki…

En í öðru lagi þá er þetta svokölluð hálubrautarrökleysa („slippery slope“) þeas. það virðist flestum sama um hvort svínakjöt eða ekki er í boði í skólum og rökin ganga út á, „hvað gerist næst ef við samþykkjum þetta?“. Sem er auðvitað rökleysa.

En aðallega virðist fólki vera nákvæmlega sama um svínakjötið í sjálfu sér en grípur til þessarar (fáránlegu) samlíkingar til að réttlæta það að draga börn í kirkjuferðir fyrir jólin. Og þar kemur enn ein rökleysan, svínakjöt eða ekki svínakjöt hefur ekkert með það að gera hvort skólinn takmarkar sig við að vera menntastofnun eða ekki og það eru ekki utanaðkomandi aðilar að innræta börnum svínakjötsát.

Verst er auðvitað að fólk grípur til þessara rökleysu (eða má setja „rökleysna“, þeas. í fleirtölu?) vegna þess að það eru engin haldbær rök fyrir því að reka börn í kirkju. Og það er jú enn ein rökleysan.

Óumræðilega leiðinleg ó-umræða

Posted: janúar 3, 2015 in Umræða

Ég hef tekið þátt í umræðum um hin og þessi mál síðustu ár.. málum sem ég hef áhuga á og/eða held að megi færa til betri vegar.

Ég hef ekki önnur markmið eða tilgang en að taka þátt í málefnalegri umræðu og komast þannig mögulega að niðurstöðu.

Eins og gengur eru ekki allir sammála mér.

Ég held / vona að mér hafi tekist þokkalega vel til að vera málefnalegur, færa rök fyrir mínum skoðunum og forðast að gera lítið úr þeim sem mér eru ósammála.

Ég get meira að segja haft ágætlega gaman af að rökræða við fólk sem ekki er mér sammála, það er að minnsta kosti óþarfi að rökræða við þá sem mér eru sammála fyrir.

Þetta er hins vegar orðið ansi þreytandi að reyna að vera með í umræðum.

  • Allt of oft er mér gerður upp annarlegur tilgangur.
  • Þá eru mér enn oftar gerðar upp skoðanir sem ég hef ekki – og svo gert lítið úr þeim.
  • Ef ég leiðrétti rangfærslur þá er ég neikvæður og stöðugt að gagnrýna.
  • Ef ég bið um rökstuðning fyrir órökstuddum skoðunum þá er ég með leiðindi.

Að gagnrýna gagnrýni..

Posted: janúar 1, 2015 in Umræða

Ég heyrði í fréttum að einhver maður hefði gert það að umræðuefni að þjóð þrifist ekki á gagnrýni einni saman – og átti þá við Íslendinga, ef ég skil rétt.

Ég veit svo sem ekki til að gagnrýni sé það sem við þrífumst á – en kannski er erfitt að halda jarðsambandi þegar menn eru upphafnir til skýjanna af sjálfum sér.

Burtséð frá því þá er frekar mótsagnakennt að gagnrýna gagnrýni. Enda er gagnrýni ekkert vandamál í sjálfu sér.

Annað hvort er gagnrýni málefnaleg og á rétt á sér. Eða ekki.

Ef gagnrýni er ekki málefnaleg þá er auðvelt að svara henni málefnalega og kveða hana þannig í kútinn.

Ef hún á rétt á sér er engin ástæða til að kvarta undan henni… hún er meira að segja bráðnauðsynleg.

Þannig er aldrei ástæða til að amast við gagnrýni.

Nema auðvitað þeir sem eru að bulla, þeir vilja auðvitað losna við alla gagnrýni, hún getur jú verið ansi óþægileg. Það er um að gera að óska að þeir sem gagnrýna rangfærslur haldi sér saman.. Og ein aðferðin er að gera lítið úr þeim sem gagnrýna.

Við erum jú rassskellingaþjóð..

Posted: desember 18, 2014 in Trú, Umræða

Heyrðu, þurfum við ekki að senda skólabörn einu sinni á ári í duglega flengingu?

Nei, er það, hvers vegna?

Það er jú söguleg hefð fyrir því að flengja börn. Hér fyrr á síðustu öld var þetta viðtekin venja og hefð.

En eru ekki flestir löngu hættir þessu?

Jú, jú, en við erum jú að fræða börnin um menningu og sögu lands og þjóðar. Þetta var jú ríkur þáttur í uppeldi barna á síðustu öld.

Nægir ekki bara að kennarar segir börnunum frá þessu?

Nei, það er engan veginn það sama og að þau upplifi hlutina sjálf.

Þetta er nú ekki gott fyrir börnin og kemur alls kyns ranghugmyndum í hausinn á þeim.

Ég var nú rassskelltur reglulega þegar ég var yngri og ekki gerði það mér neitt.

Það er nú ekki hægt fullyrða neitt út frá því. En hvað með ef foreldrar barnanna vilja þetta ekki?

Við erum nú ekki að láta einhvern minnihluta kúga okkur í meirihlutanum.

En er þetta ekki jafnvel mannréttindabrot og stangast á við mannréttindasáttmálann?

Nei, sko, ef meirihlutanum finnst eitthvað þá skipta mannréttindi engu máli.

Ég er nú ekki svo viss um það. Og þar fyrir utan held ég að það sé nú mikill minni hluti foreldra sem rassskellir börnin sín.

Hvað veist þú um það? Fólk hefur almennt ekkert haft fyrir því að skrá skoðanir sínar að þessu leiti.

Já, já, ég veit að börnin eru ekki lamin í kirkju – og ég er ekki bera þetta saman við kirkjuferðir, hlífið mér við þannig útúrsnúningum – en mögulega skýrir þetta vond rök.