Archive for the ‘Trú’ Category

Ég hélt að vinur minn væri að gera grín að mér þegar hann sagði við mig í hádeginu að Sjálfstæðisflokkurinn hefði samþykkt ályktun þess efnis að það ætti að hafa kristin gildi að leiðarljósi við lagasetningar. Við höfum ólíkar skoðanir á trúmálum og þetta hefði verið dæmigert skot. Svo var þetta víst fúlasta alvara. Að minnsta kosti í einhverja klukkutíma.

Reyndar var setningin eitthvað á þá leið að hafa skyldi kristin gildi að leiðarljósi þegar það ætti við! Sem gerir setninguna fullkomlega marklausa, það má einfaldlega ákveða í hvert skipti að þau eigi aldrei við. Svona eins og ákvæði um að mála skulu öll hús í bænum appelsínugul þegar það á við.

Hitt er svo aftur að það hefur engin getað svarað mér, þrátt fyrir ítrekaðar spurningar, hver þessu kristnu gildi eru og hver þeirra skera sig frá svona almennu siðferði – gott ef ekki eftir síðasta landsfund sama flokks.

Þannig að setning þess efnis að hafa skuli eitthvað sem enginn getur sagt hvað er að leiðarljósi, bara þegar hentar, er fullkomlega marklaust hjal.

 

 

Ekki „trúleysingi“

Posted: febrúar 14, 2013 in Trú, Umræða
Efnisorð:

Birgir Baldursson – og væntanlega fleiri – benti á góðan myndatexta frá Gudloysi á Facebook í gær..

I am not an „atheist“ because I don’t define myself by what I am not. I don’t fuck pigs either, but I don’t fell the need to call myself an „apigfucker“

sem útleggst í lauslegri þýðingu

Ég er ekki „trúleysingi“ vegna þess að ég skilgreini mig ekki út frá því sem ég er ekki. Ég sef ekki hjá svínum en ég hef enga þörf fyrir að kalla mig „ekkisvínahjásofari“

Þetta er nokkuð góður punktur. Og eins og Birgir bendir á, eru trúaðir ekki einfaldlega „skynsemisleysingjar“?

Okkur vantar eiginlega betra hugtak yfir þá sem aðhyllast heilbrigða skynsemi og hafna bábiljum, hjávísindum, hindurvitnum og hvers kyns kukli sem byggir ekki á öðru en óljósum hugdettum.

Einhverjar hugmyndir? Má taka Birgi á orðinu og svara „Nei, ég er ekki trúaður ég er skynsamur“?

 

Brandarinn um kirkjujarðirnar

Posted: janúar 17, 2013 in Trú, Umræða
Efnisorð:,

Það hefur stöðugt hljómað frá kirkjunni síðustu mánuði – og reyndar ár – að laun starfsmanna kirkjunnar séu „afgjald“ vegna þeirra jarða sem kirkjan hafi afhent ríkinu 1907. Um þetta hafi verið gerður samningur 1997.

Það hefur lengi vafist fyrir okkur sem stöndum utan þjóðkirkju að skilja hvernig arður af jörðum átti að standa straum af kostnaði við laun (og annan rekstur) presta um ókomna framtíð. Því það gat jú enginn vitað hvernig annar hluti þessarar jöfnu myndi standa, þeas. fjöldi og launakjör presta.

Hitt er að við höfum oft spurt hvaða jarðir þetta séu, hversu mikils virði þær séu og hvaða tekjur ríkið hafi af þeim. Það hefur verið lítið um svör. Tveir prestar reiknuðu verðmæti þeirra upp í 17.000 milljarða, eða um þrjátíu falt verðmæti allra fasteigna á landinu. Þeir gátu ekki tilgreint hvaða jarðir þetta eru. Þeir gátu heldur ekki sagt hvaða tekjur ríkið hefur af þeim (augljóslega).

Nú datt Svavari nokkrum Kjarval í hug að spyrja ríkið hvaða jarðir væru í þessum samningi. Svarið kom og var eiginlega stórkostlegt og má finna hér hér.

Þarna kemur í ljós að þegar ríkið gerði samninginn 1997 vissi enginn hvaða jarðir þetta voru. Það bætir svo ekki úr skák að kirkjan virðist hafa haldið öllum jörðum sem voru bitastæðar og sem hægt var að hafa einhverjar tekjur af.

Ég veit eiginlega gekki hvort er fyndnara, hlægilegra eða grátbroslegra.

Talsmenn kirkjunnar sem stöðugt vísa til að ríkið hafi svo miklar tekjur af jörðum sem þeir vita ekki hverjar eru.

Eða samningamenn ríkisins 1997 að gera samning um jarðir upp á fleiri þúsundir milljarða án þess að hafa hugmyndum hvaða jarðir þetta voru.

Við trúleysingjar höfum fengið nokkuð margar lítt geðfelldar „sendingar“ síðustu daga og vikur. Oftast koma þær frá þeim sem hafa fundið sig í kristinni trú og/eða telja sig sjálfa stærri á einhverju „andlegu sviði“. Þetta kemur úr öllum áttum, í fljótu bragði man ég eftir prestum, rithöfundi, sjómanni og jafnvel bókmenntafræðingi.

Þetta er kannski að einhverju leyti í takt við þá aðferðafræði kirkjunnar síðustu ár að það sé í góðu að segja hvað sem er um trúleysingja. Tilgangurinn helgar jú meðalið og hefur forgang fram yfir boðskap og boðorð sem þess á milli er haldið á loft.

Þannig virðist það vera við hæfi – svona þegar hlé er tekið á því að boða kærleiksboðskapinn – að smyrja hverju sem er á okkur trúleysingjana, gera okkur upp hatur og ég veit ekki hvað – jú, og ekki gleyma að líf okkar sé í lausu lofti.

Ég held reyndar að það kæmi betur út fyrir kirkjuna til lengri tíma litið að fylgja eigin kærleiksboðskap og virða áttunda  [eða níunda] boðorðið (númerin breytast eftir útgáfum, en ég er sem sagt að tala um að bera ekki ljúgvitni gegn náunganum). Þetta virkar kannski til skamms tíma en til lengri tíma hafa svona áróðursvélar gjarnan hrunið eins og spilaborg í stormi.

Jólin

Posted: desember 25, 2012 in Trú, Umræða

Ég vil nota tækifærið og senda óskir um gleðileg jól til allra, trúlausra sem trúaðra, hverrrar trúar sem þeir eru. Við höfum verið heppin með okkar jólahald og ég á ekki betri jólaósk en að sem flestir hafi það jafn gott og við.

Þessi jól leitar hugurinn reyndar til tveggja vina sem eru að berjast við erfiða sjúkdóma.

En svona ef einhver skyldi hafa áhuga þá eru háðirnir orðin frekar hefðbundin hjá okkur.. fyrst á dagskrá er laufabrauðsgerð með fjölskyldunni, einhvern sunnudaginn í desember. Minn hluti fjölskyldunnar hittist svo í skötu / saltfiskveislu á Þorláksmessu, stundum röltum við í bæinn eftir átið, nú eða þá að við drífum okkur heim til að klára síðustu verkin. Í öllu falli klárum við að pakka inn (eða reynum) og sjóðum hangikjöt, oftar en ekki eitthvað fram eftir nóttu.

Aðfangadagur fer gjarnan í síðustu verkefnin en hefur verið rólegri síðustu ár.. byrjum á graut í hádeginu, þar sem sama sagan (af Jonna og bjórnum) er endurtekin af staðfastri reglusemi.

Aðalrétturinn um kvöldið er svo kalkúnn, stundum hnetusteik fyrir Jonna. Graflax er gjarnan í forrétt og ísterta í eftirrétt. Fjórða hvert ár koma tengdaforeldrarnir og eru með okkur. Við sleppum messum, bæði kirkjuferðum, í útvarpi og sjónvarpi. En spilum gjarnan eftir að hafa gefið okkur góðan tíma í að opna jólapakka.

Jóladagur byrjar helst á bók og brauði frá Öggu systur minni, en þegar líður á daginn er jólaboð fyrir minn hluta fjölskyldunnar. Á annan í jólum er svo jólaboð með fjölskyldu Iðunnar.

Milli jóla og nýárs höfum við reynt að halda skákmót, þó það hafi reyndar dottið niður síðustu árin en Bridgemótið daginn fyrir gamlársdag hefur verið haldið nokkuð reglulega í tæp tuttugu ár.

Gamlársdagskvöld höfum við svo byrjað með tengdaforeldrunum, stundum koma fleiri systkini Iðunnar og síðustu árin hafa Hafsteinn, Jóna og börn verið með okkur. Lengi vel fylgdi almennilegt partý fram eftir nóttu, en síðustu ár hafa verið frekar róleg.

Í stuttu máli, við höfum verið mjög heppin með þennan tíma og vonandi verður svo áfram.

Það er bara svo gaman…

Posted: desember 21, 2012 in Trú, Umræða

þegar [setjið inn neikvætt hugtak um gáfnafar fólks að eigin vali – ég er of kurteis til að segja beint út það sem ég er að hugsa] hefur rangt fyrir sér.

Þegar fólk þykist hafa höndlað sannleikann með því að túlka, toga og teygja, misskilja og snúa á hvolf brot úr fornum ritum (eða nýjum, nóg er af kjaftæði á vefnu) – grípa til handargangs hálfkveðnar vísur, tætingslegar upplýsingar og takmarkaðar staðreyndir. Allt notað til að höndla stóra sannleikann.

Þetta gildir um alls kyns hindurvitni sem byggð eru á því sem skrifað var af ýmist fáfræði fyrir alda og árþúsunda eða einfaldlega ekki ætlað að ná lengra en það raunverulega nær.

Og eins og það sé ekki nógu slæmt heldur fylgir þessum „stórasannleiksupplifunum“ knýjandi þörf til að valta yfir allt og alla og sannfæra bæði sína nánustu og helst alla heimsbyggðina um sannleikann.

Hjákátlegum tilraunum þessara kenningasmiða má líkja við að ætla sér að byggja heimsmynd út frá þremur veðruðum og skemmdum púslbitum af þúsund. Ímyndunaraflið fyllir svo út í myndina.

Já, ég veit að ég er að bera í bakkafullan lækinn („like-inn“) af bloggum, Facebook athugasemdum og kaffistofuspjalli.

Þetta er bara svo gaman.

Prestur með golfdellu

Posted: desember 20, 2012 in Trú, Umræða
Efnisorð:, , ,

Einn prestur ríkiskirkjunnar ber rekstur kirkjunnar nánast daglega saman við rekstur golfklúbbs, amk. þessa dagana.

Skoðum þetta aðeins betur.

Þeir einir eru meðlimir í goflklúbbi sem það vilja. Þeir einir greiða félagsgjöld til golfklúbbsins sem eru meðlimir. Golfklúbburinn ákveður sjálfur félagsgjöldin. Golfklúbburinn innheimtir sjálfur félagsgjöldin.  Skattfé almennings er ekki notað til að greiða laun starfsmanna golfklúbbsins. Og byrjunarlaun starfsmanna golfklúbbsins eru ekki margföld byrjunarlaun sambærilegra starfa.

Þessi samanburður prests er sem sagt tóm della. Það má segja að prestur sé með golf-dellu.

Eigum við svo nokkuð að fara út í hvað það er miklu skemmtilegra að spila golf og hversu miklu betra það er fyrir heilsuna?

Prestur ríkiskirkjunnar skrifar pistil í Fréttablaðið í dag.

Þar býsnast hann yfir því að borga 1.100 krónur í sóknargjald og kirkjan fái ekki nema 700 krónur af því í sinn hlut. Látum vera hvort tölurnar eru réttar, en prestur talar  um „hæng“ á þessari framkvæmd.

Prestur gleymir að nefna þann „hæng“ á málflutningi sínum að ég þarf líka að borga þessar 1.100 krónur í sama sjóð þó ég tilheyri engu trúfélagi.

Prestur ber þetta svo saman við félagsgjöld í golfklúbbi. Sá „hængur“ er á þeim samanburði að þeir greiða einir félagsgjöld til golfklúbbsins sem vilja vera meðlimir, golfklúbburinn ákveður félagsgjöldin og innheimtir þau félagsgjöld sjálfur.

Þá má ekki gleyma þeim „hæng“ á málflutningi kirkjunnar að í kosningabaráttunni fyrir stjórnarskrárkosninguna staglaðist kirkjan á því að það réttlætti stöðu hennar og alla milljarðana úr ríkissjóði að hún hefði svo miklar skyldur og að allir gætu nýtt sér aðstöðu kirkjunnar án tillits til trúfélags. Biskup var reyndar eftirminnilega rekin á gat með fákunnáttu um samþykktir kirkjunnar þegar hún vissi ekki að kirkjan takmarkar þennan aðgang við að fólk sé í þjóðkirkjunni.

Svo óheppilega vill til að grein prestsins um hænginn birtist einmitt á sama tíma og hann sjálfur neitar fólki um aðgang að húsnæði kirkjunnar vegna þess að það vill ekki kaupa trúarlega þjónustu kirkjunnar. Þetta er nú ansi mikill „hængur“ á því að kirkjan sé sjálfri sér samkvæm.

Aðalatriðið er að þetta staðfestir að hér er ekki um nein félagsgjöld að ræða. Þetta er einfaldlega almennur skattur sem rennur í sameiginlegan sjóð. Og síðan greiðir ríkið kirkjunna fé til reksturs úr þessum sameiginlega sjóði. Svo einfalt er þetta nú.

Vopn eða fólk?

Posted: desember 15, 2012 in Trú, Umræða
Efnisorð:, ,

Við erum aftur minnt óþægilega á hrikalegar afleiðingar þess hálfvitaháttar að hafa morðvopn aðgengileg fyrir nánast hvern sem er.

„Byssur drepa, ekki fólk“ er klisja sem margir endurtaka og halda að það þýði að það sé allt í lagi að hafa nánast opið aðgengi að byssum, því fólkið sé vandamálið ekki byssurnar. Þetta er svo sem rétt svo langt sem það nær, en það nær bara mjög stutt. Það er lykilatriði að bilaður einstaklingur geti ekki auðveldlega náð sér í vopn til að framkvæma voðaverk.

Það hanga margir á einhverju ákvæðu bandarísku stjórnarskrárinnar sem þeir túlka þannig að öllum sé frjálst að bera vopn sér til varnar. Sennilega er þetta rétt túlkun. Það sem aftur er galið er að menn skuli líta á þetta sem svo heilagt rit að engu megi breyta og ekkert betrumbæta í ljósi sögunnar og að fenginni reynslu. Bandaríska stjórnarskráin er að mörgu leyti ágætis plagg, hefur reyndar verið breytt hátt í þrjátíu sinnum, en að líta svo á að hver einasta setning hafi verið óskeikul og eigi við um alla eilífð er út í hött. Mig grunar meira að segja að þeir sem stjórnarskrána skrifuðu á sínum tíma væru löngu búnir að breyta þessu væru þeir enn á lífi. Sú hugsun að verja rétt bilaðra einstaklinga til fjöldamorða hefur varla verið tilgangur þeirra, hvað þá að það hafi samræmst þeirra hugsjónum.

Mér varð oft hugsað til þessa frasa þegar sömu stjórnvöld og kyrjuðu þennan söng réðust til atlögu við harðstjóra vegna ætlaðra gereyðingarvopna. Samkvæmt þeirra eigin (hunda)lógík þá eru gereyðingarvopn ekki hættuleg, bara leiðtogar sem eru tilbúnir til að nota þau.

PS. Svona í ljósi athugasemda. Ég er ekki að halda því fram að þetta sé eina skýringin á sí endurteknum fjöldamorðum í Bandaríkjunum. Það hvarflar ekki að mér að það sé til einhver töfralausn. Og ég er heldur ekki að mæla með yfirdrifinni forsjárhyggju. En á meðan nánast hver sem er getur pantað öflug morðvopn hjá „póstverslun“, svarti markaðurinn blómstrar og litlar kröfur eru gerðar til þeirra sem fá vopnin… þá getum við búist við að svona harmleikur endurtaki sig.

Jú, þér finnst þetta víst!

Posted: desember 12, 2012 in Trú, Umræða
Efnisorð:, ,

Ég hef alveg þokkalega gaman af því að ræða málin og skiptast á skoðunum við fólk. Þess vegna eyði ég nú til dæmis tíma í að skrifa þessar færslur hér og svara, svona vel flestum, sem þarf að svara. Einstaka skætingi læt ég ósvarað, en það hefur stórminnkað eftir að ég færði mig frá Eyjunni og skrifa hér.

Hitt er að það er ansi erfitt að halda uppi rökræðum þegar „viðræðandi“ er stöðugt að gera mér upp skoðanir og skammast svo út í þessar skoðanir sem hann er búinn að gera mér. Og lætur allar leiðréttingar sem vind um eyrun (augun?) þjóta.

Besta dæmið er sennilega umræða um kirkjuferðir barna á skólatíma. Ég tel vissulega að  trúboð eigi ekkert erindi í menntastofnanir og það sé hlutverk foreldra að fara með börn í kirkju ef þeir kjósa svo.

Ég þarf hins vegar stöðugt að sitja undir að ég vilji

  1. banna fræðslu um kristni eða trúarbrögð í skólum
  2. leggja af einhverja áratuga hefð
  3. banna börnum að fara í kirkju

Og það er alveg sama hvað ég reyni að útskýra oft að ekkert af þessu er rétt – ég fæ bara fleiri og fleiri rök gegn skoðunum sem ég hef ekki!

Æ, jú, þetta getur verið svolítið þreytandi…