Archive for the ‘Samfélag’ Category

Ég fékk símtal frá starfsmanni hjá umboðsmanni Alþingis í gær þar sem erindið var að útskýra fyrir mér afstöðu umboðsmanns vegna erindis míns vegna sóknargjalda. Og fara fram á að það nægði sem svar í stað þess að senda formlegt svarbréf. Það skiptir mig svo sem engu á hvaða formi svarið er. En ég ætla að senda þessa færslu til umboðsmanns til staðfestingar á mínum skilningi á símtalinu, nú eða gefa tækifæri á leiðréttingu.

Fyrir það fyrsta þá kom fram að megin efnið í svarbréfi umboðsmanns skipti engu máli, þeas. sá kafli sem útskýrði að umboðsmaður vildi ekki taka mál sem fyrri (settur) umboðsmaður hefði svarað.

Þá kom fram að þrátt fyrir að umboðsmaður hafi svarað málefninu með allt öðrum rökum en ráðuneytið – án þess að ég skilji hvers vegna umboðsmaður var að taka sjálfstæða afstöðu til erindis míns til ráðuneytisins í stað þess að taka afstöðu til þess hvort svar ráðuneytisins væri boðlegt – og hann myndi ekki svara frekar hvort hann teldi svar ráðuneytisins eðlilegt en hann myndi ekki gera athugasemdir við svörin.

Þá var ítrekað að hlutverkumboðsmaðsmanns væri að bregðast við ef fólk teldi brotið á sér af stjórnsýslunni, ekki (svona almennt) að gera athugasemdir við störf Alþingis.

Hitt er að ég fór fram á að umboðsmaður benti Alþingi á að það væru meinbugur á núgildandi lögum, eins og umboðsmaður [benti sjálfur á] getur gert, hefur gert og er full ástæða til. Mér var sagt að umboðsmaður myndi ekki nýta sér þennan rétt en ég fékk engin svör, upplýsingar eða rökstuðning um hvers vegna honum þætti ekki ástæða til að benda á þennan (að mér finnst) augljósa galla.

Ég fékk annað svar frá umboðsmanni Alþingis vegna erindis míns um lækkun skatta vegna sóknargjalda. Er ekki alls kostar sáttur við svarið og sendi ítrekun.

Ef ég skil rétt þá er ekki talin ástæða til að klára málið vegna þess að nýr einstaklingur hefur tekið við embættinu og ekki sé gert ráð fyrir að umboðsmaður taki mál sem einstaklingur sem gegndi stöðunni áður hafi fjallað um.

En þó ekki sé gert sérstaklega ráð fyrir því, þá fæ ég ekki séð að neitt eigi að koma í veg fyrir að umboðsmaður klári mál og/eða gefi nánara álit á fyrri málum. Það er varla hugmyndin að mál dagi uppi og sitji óleyst þegar nýr einstaklingur hafi tekið við embættinu?

Í ítrekun minni óskaði ég eftir því að umboðsmaður nýti sér rétt sem hann sannanlega hefur til að tilkynna Alþingi ef hann verði þess var að meinbugur séu á gildandi lögum. Það var aldrei tekin afstaða til þess af fyrri (settum) umboðsmanni og ég tel mjög mikilvægt að fá efnislega niðurstöðu varðandi þetta atriði.

Þá benti ég á að svar setts umboðsmanns passar ekki við svör ráðuneytisins. Ekki var tekin afstaða til þess hvort svör ráðuneytisins væru viðunandi.

Er það ekki innan verksviðs embættisins að bregðast við erindum ef stjórnsýslan svarar erindum á ófullnægjandi hátt?

Lækkun sóknargjalda, þriðja tilraun

Posted: febrúar 4, 2021 in Samfélag
Efnisorð:

Ég fékk aftur svar frá Fjármálaráðuneytinu vegna erindis míns um að fá skattgreiðslur lækkaðar vegna sóknargjalda. Ég sendi eftirfarandi sem þriðju tilraun.

Í svarinu kemur fram að engin ný gögn komi fram í seinna bréfi mínu. Það er vissulega rétt, enda er tilgangurinn ekki að koma með ný gögn heldur að benda á að ég fékk engin marktæk svör. Einnig, ef út í það er farið, þá koma engin ný gögn fram í svörum ráðuneytisins.

Í svarinu er tilvísun í lagatexta og síðan er dregin – að mér finnst – bæði undarleg og vafasöm ályktun og hún aftur studd með „þá má segja“.

Nú hef ég ekki próf í lögfræði en ég er samt nokkuð viss um að það að einhverjum finnist að það „megi segja eitthvað“ hefur ekki sérstaklega mikið lagalegt gildi, hvað þá að sú þokukennda hugmynd geti réttlætt brot á mannréttindum.

Ég á til að mynda erfitt með að ímynda mér að ef (svo ólíklega vildi til að) ég mældist keyra á hraða umfram hámarkshraða að ég gæti komið með hjá sektargreiðslu með því að halda því fram að „það megi segja“ að hámarkshraðinn sé annar en hann er. Eða hvað?

Er það virkilega afstaða ráðuneytisins að það að einhverjum finnist að það megi segja eitthvað sé nægjanlegt fyrir dómstólum? Jafnvel þó það sem „segja má“ stangist á við staðreyndir, sé hrein rökleysa og / eða komi málinu einfaldlega ekkert við.

Þá er einhver undarleg rökleysa, ef ekki ranghugmynd, jafnvel vanþekking, að minnsta kosti grundvallar misskilningur, að fyrst ekki sé hægt að tengja skattgreiðslur einstaklings við ákveðin útgjöld þá sé ekki hægt að veita lækkun á skattgreiðslum. Það er óumdeilt að útgjöld ríkissjóðs eru lægri vegna þess að ég er ekki skráður í lífsskoðunarfélag. Þess vegna er ekkert sem kemur í veg fyrir að hægt sé að lækka greiðslur mínar sem þessu nemur.

Að lokum er fjallað um mál Darby gegn sænska ríkinu. Sú umfjöllun staðfestir þann skilning minn að fyrirkomulag þessara greiðslna stangist á við mannréttindasáttmála Evrópu. Engu að síður er þessum texta svo fylgt eftir með þeirri fullyrðingu að ekkert bendi til þess að greiðslur ríkisins feli í sér brot! Sem er bókstaflega þvert á það sem sagt er í næstu setningum á undan.

Í lok bréfsins segir að málinu sé lokið af hálfu ráðuneytisins. Þessu máli lýkur ekki af minni hálfu fyrr en ég fæ viðunandi lausn. Eina spurningin er hvort ráðuneyti klári málið án frekar málalenginga eða þurfi að fá á sig dóm.

Sendi eftirfarandi bréf til fjármálaráðherra.

Í ljósi þess að ég tilheyri hvorki trúfélagi né lífsskoðunarfélagi þá vil ég fara fram á að skattgreiðslur  mínar verði lækkaðar sem upphæð sóknargjalda nemur.

Í máli sem Darby höfðaði gegn sænska ríkinu og áfrýjaði til Mannréttindadómstóls Evrópu – mál 11581/85 – kom fram að kröfu hans var hafnað á þeim forsendum að hann gæti sagt sig úr lífsskoðunarfélagi og lækkað þannig skattgreiðslur sínar.

Það er því ljóst að Mannréttindadómstóllinn telur það forsendu þess að ekki sé verið að brjóta mannréttindi með greiðslu sóknargjalda úr ríkissjóði að hver einstaklingur eigi kost á að lækka skattgreiðslur sem þeirri upphæð nemur.

Það hafa verið nokkrar umræður um hvort samfélagsmiðlar hafi gert rétt í að loka aðgangi einstaklinga sem hafa neitað að fylgja reglum.

Ég er ekki nokkrum vafa.. einkafyrirtækjum ber engin skylda til að leyfa misyndismönnum að misnota kerfi og vettvang þeirra til að koma hættulegum og viðbjóðslegum skilaboðum á framfæri. Einhverra hluta vegna lítur reyndar út fyrir að þeir vinir mínir á samfélagsmiðlum sem aðhyllast frjálshyggju og frjálsa samkeppni eru hvað ákveðnastir í því að skylda eigi einkafyrirtæki til að

Það er kannski einfaldast að bera saman við að ef ég væri að reka leigu á hljóðkerfum, sjónvarpstöð eða bar. Mér bæri engin skylda til að leigja fólki hljóðkerfi til að breiða út hatursboðskap og koma þannig óorði á mitt fyrirtæki. Væri ég að reka bar og einn fastagesturinn væri stöðugt að stofna til rifrilda og slagsmála þá þætti mér ég í fullum rétti að meina honum aðgang. Og með sjónvarpsstöð, þá bæri mér engin skylda til að hleypa hverjum sem er að með hvaða bull sem er eins lengi og þeim sýnist. Enda gera sjónvarpsstöðvar þetta ekki.

Margir hafa vísað til Voltaire og talið mikils virði að leyfa öllum að segja sína skoðun, hversu ósammála sem við erum viðkomandi.

Þarna kemur tvennt til.

Fyrir það fyrsta, þá er mikilvægt að gera greinarmun á skoðunum annars vegar og staðreyndum, lygum, rangfærslum og óstaðfestum fullyrðingum hins vegar. Ég hef aldrei skilið hugmynd Voltaires þannig að hann talaði fyrir sannanlegum lygum, ósannindum eða óstaðfestum fullyrðingum. Það er ekki skoðun að fjórir plús fjórir geri ellefu, það er einfaldlega rangt. Og það er ekki skoðun að heiminum sé stjórnað af eðlum frá öðrum sólkerfum, það er fullyrðing út í bláinn.

En jafnvel þar fyrir utan. Ég er einfaldlega ekkert á því að allar skoðanir eigi rétt á sér. Það er gjarnan talað um einhvern heilagan rétt þegar kemur að stjórnmálum, en sama fólki vefst gjarnan tunga um tönn og fingur um lyklaborð þegar ég spyr hvort skoðanir sem styðja fjöldamorð, stríðsglæði, áróður rasista og barnaníð eigi rétt á sér.

Fyrir mér er þetta kýrskýrt, einkafyrirtæki ráða því hvernig kerfi þeirra eru notuð, rangfærslur eru ekki skoðanir og það eiga ekkert allar skoðanir rétt á sér.

Það er auðvitað til gagnslaust að rökræða við meðlimi sértrúarsafnaða.. ef þeir tækju rökum og ef þeir gætu unnið úr upplýsingum þá væru þeir auðvitað ekki meðlimir sértrúarsafnaðar.

Loftslagsbreytingafneitarar er sennilega mest áberandi sérstrúarsöfnuðurinn þessa dagana, kannski rétt á undan flatjarðarsinnum og hávaðinn og athyglin í öfugu hlutfalli við þekkinguna – en athygli er stöðug, sennilega vegna óþolandi vegna rænuleysis fjölmiðla sem þurfa hverja vitleysuna á fætur annarri til að halda áhorfi og / eða fá netumferð.

Það mætti reyndar hafa gaman af rökleysum afneitara ef málið væri ekki svona alvarlegt.

Þeir benda gjarnan á að einhver tiltekinn fjöldi vísindamanna afneiti hlýnun jarðar eða amk. telji hana ekki af mannavöldum. Oftar en ekki eru þessir vísindamenn ekki með neina sérþekkingu á loftslagsmálum, sem eru nefnilega nokkuð flókin og það kallar á mikla menntun og reynslu að skilja þetta.

En hvers vegna vísa þeir alltaf til þess að einhverjir „vísindamenn“ haldi einhverju fram? Er tilvísunin í „vísindamenn“ vegna þess að það sé svo mikið að marka „vísindamenn“. Gott og vel, hvers vegna ekki að taka þúsund sinnum meira marka meira en á þúsund sinnum fleiri vísindamönnum?

Og ef það er ekkert að marka vísindamenn, hvers vegna þá að tilgreina sérstaklega að það sé verið að vísa til „vísindamanna“?

Sumir afneitara þykjast svo vera vísindalega sinnaðir og séu að beita aðferðum vísindanna til að efast og gagnrýna… sem væri gott ef ekki væri búið að svara gagnrýni þannig að hafið er yfir vafa.. og svo væri líka gott ef þeir hinir sömu beittu sams konar gagnrýni og efa þegar þeir skoða gögn afneitunarbloggara og YouTubeAfneitara.

Ekki má gleyma þeim sem sjá risavaxið samsæri í kenningum um hlýnun jarðar af mannavöldum… ég skil ekki almennilega hvernig, en mér heyrist þetta snúast um að Al Gore hafi farið aftur í tímann og mútað nánast hverjum einasta vísindamanni jarðar. Ekki veit ég enn hvað þetta hefur kostað hann eða hvað hann á að hafa grætt á þessu tímaflakki sínu.

En afneitarar sjá ekki neina tengingu við nokkuð augljósa hagsmuni þeirra hafa sig hvað mest í frammi.

En gott og vel, rökræður við afneitara eru að mestu tilgangslausar.

En það er að minnsta kosti hægt að hætta að veita þeim athygli – ég hef óþægilegan grun um að margir þeirra nærist einmitt á athyglinni. Eða hver er tilgangurinn með að vera sí gjammandi í öllum fjölmiðlum? Eins og marg oft hefur verið bent á, þá eru nú fæstar þeirra aðgerða, sem stungið hefur verið upp á, annað en til bóta hvort sem er.

Þannig er sennilega besta ráðið að hætta að þrasa beint, hætta að vekja athygli á fáfræðinni og getuleysinu til að vinna úr upplýsingum, ekki setja inn á Facebook eða Twitter, ekki smella á tengla hjá fréttaveitum og slökka á (eða skipta af) sjónvarpsstöðvum og útvarpsrásum sem hleypa þeim gagnrýnislaust í loftið.

Nú stefnir í að greiðslur ríkissjóðs til kirkjunnar hækki all verulega, eiginlega algjörlega út í bláinn, upp úr þurru og án nokkurrar jarðtengingar (enda finnst kirkjunni það eflaust óþarft) – ja, nema við teljum með gegndarlausan áróður frá almennatengslavél kirkjunnar.

Það virðist gjarnan gleymast hvernig þetta kom til. Samkvæmt því sem kirkjan heldur fram afhenti hún ríkinu einhverjar óskilgreindar eignir, fékk eignir afhentar 1997 og enn fleiri 2006 (eða þar um bil). Út af fyrir sig er stór undarlegt að ríkissjóður afhendi nokkrum einstaklingum verðmætar eignir án endurgjalds.

Ég fæ nefnilega ekki betur séð en að kirkjan hafi aldrei átt neinar eignir til að afhenda. Nú skal ég viðurkenna að það er ekki auðvelt að finna upplýsingar og/eða gögn, en miðað við aðgengilegar upplýsingar þá einfaldlega gengur þetta ekki upp.

Við siðaskiptin færðust allar eignir kirkjunnar til Danakonungs og við fullveldi/sjálfstæði til íslenska ríkisins. Þessi flutningur eigna virðist staðfestur og það var einn af grundvallarþáttum í mismun á kaþólsku og lúter, kirkjan var ekki sjálfstæð heldur tilheyrði hún ríkinu – (amk. eins og mér var kennt þetta í barnaskóla).

Þjóðkirkjan er enn þann dag í dag ríkisstofnun á fjárlögum, svokölluð A hluta stofnun og ekki betur séð en að hún hafi verið þannig frá siðaskiptum. Þá má benda á (aftur) að lengst af var ekki trúfrelsi og því áttu allir íslendingar sinn hlut í kirkjunni og hennar eignum.

Aftur skal ég játa að það er ekki auðvelt að finna upplýsingar og gögn.

En sönnunarbyrðin er hjá kirkjunni. Telji kirkjan sig hafa átt einhverjar eignir til að afhenda þarf hún að sýna skjalfest fram á að hún hafi verið sjálfstæður lögaðili og gefa yfirlit yfir nákvæmlega hvaða eignir þetta voru og hvernig hún eignaðist þær.

Það þarf líka að gera kröfu um að kirkjan hafi ekki eignast neitt með vafasömum viðskiptaháttum, svo sem að lofa einhverju en ekki var staðið við, það myndi jú væntanlega gera viðskiptin ólögmæt.

Eftir umræður síðustu daga um verðtryggingu er ég kominn á þá skoðun að það væri til mikilla bóta að taka upp sérstakan sýndargjaldmiðil til húsnæðiskaupa, „húsnæðiskaupakrónur“ (HKK), eða kannski eitthvert enn betra nafn.

Umræðan um verðtrygginguna er orðin þannig að hún stýrist af alls kyns rangfærslum og misskilningi og það er eiginlega orðið vonlaust verk að eltast við að leiðrétta og halda réttum upplýsingum til haga.

Með því að taka upp húsnæðiskaupakrónur er virkni lántöku og afborgana mun skiljanlegri („gegnsærri“).

Tökum dæmi.

Segjum okkur að við byrjum með HKK í dag, 1 HKK sé jafnvirði 10.000 íslenskra króna.

Lántakandi sem hefði tekið 10 milljóna lán í íslenskum krónum (sem vantar upp á að kaupa litla eign) fær nú lán upp á 1.000 HKK. Hann skiptir þeim í 10m íslenskar krónur og kaupir sína eign. Gefum okkur að lánið sé til 10 ára með 1% vöxtum (já, ég má láta mig dreyma í bloggfærslu) – og höfum einn gjalddaga á ári til einföldunar.

Ef lánið er með föstum afborgunum, þá borgar lántakandi 100 HKK á hverju ári, vexti af höfuðstól í HKK og kaupir íslenskar krónur á gengi HKK á gjalddaga.

Eftir eitt ár greiðir lántakandi þannig 100 HKK afborgun og 10 HKK í vexti, alls 110 HKK. Gefum okkur að gengi HKK sé 11.000 eftir eitt ár. Lántakandi þarf þá að kaupa íslenskar krónur á genginu 11.000, greiðir lánveitanda 1.210.000 (11.000 * 110) ÍKR.

Gefum okkur að gengi HKK lækki og detti aftur niður í 10.000 fyrir næsta gjalddaga (já, ég mátti láta mig dreyma), þá greiðir lántakandi áfram 100 HKK, 9 HKK í vexti og nú þarf hann að kaupa 1.090.000 ÍKR til að greiða. Afborgunin er alltaf sú sama 100 HKK, vextirnir lækka á hverjum gjalddaga og höfuðstóllinn lækkar sýnilega á hverjum gjalddaga.

Sama gildir um jafngreiðslulán, það er reiknað í HKK (sennilega er greiðslan eitthvað nærri 105-106 HKK á gjalddaga, nenni ekki að reikna nákvæmlega) og þegar kemur að gjalddaga er afborgun og vextir í HKK, greiðslan alltaf sú sama í HKK og lántakandi skiptir yfir í íslenskar krónur til að greiða. Afborgun hækkar aðeins, vextir lækka og höfuðstóll lækkar á hverjum gjalddaga.

Auðvitað kemur þetta í sama stað niður, en það er mun einfaldara að skilja hvernig verðtrygging virkar og það er mun skýrara að sjá höfuðstól lánsins lækka og horfa á fastar afborganir eða fastar greiðslur sem breytast ekki á lánstímanum.

PS. biðst fyrirfram afsökunar á mögulegum innsláttarvillum í útreikningum, er að gera þetta á hlaupum.

Ég styð dótturina, Alexöndru Briem, (að sjálfsögðu) í prófkjöri Pírata fyrir borgarstjórnarkosningarnar í vor. Ekki bara vegna þess að hún er dóttir mín, heldur einfaldlega vegna þess að hún á fullt erindi í borgarstjórn.

Þetta er ekki flókið, hún er málefnaleg, sem þýðir að hún kynnir sér málefni áður en hún tekur afstöðu og hlustar á rök með og á móti.

Hún er dugleg, hefur unnið gríðarlega gott starf fyrir Pírata, störfin þar eru gott dæmi um að hún kemur hlutum í verk og klárar þau verkefni sem þar að vinna.

Heiðarleg og vill leggja sitt af mörkum til að skapa betra samfélag.

Sem sagt, allt sem við þurfum á að halda hjá þeim sem við viljum að vinni fyrir okkur.

Nú er það reyndar þannig að það er mikið úrval af góðu fólki í framboði í prófkjörinu og ég hvet alla til að kynna sér frambjóðendur og taka þátt.

Litli guli hænukjósandinn

Posted: júní 27, 2012 in Samfélag
Efnisorð:

Okkur er stundum hugsað til gamalla dæmisagna.

Einu sinni átti að velja nýjan lit á blokkina okkar. KRingurinn í hópnum stakk upp á að mála blokkina röndótta að hætti KRinga. Ólíkindatólið á þriðju hæðinni vildi hafa hana skærbleika. En flestir vildu hlutlausan hvítan lit.

Nú spurðist út að það væri talsvert um KRinga í blokkinni og að þeir gætu hugsanlega náð meirihluta. Þá var altalað að margir voru hrifnir af hugmyndinni um bleika blokk, hver af sinni ástæðu. Í rauninni voru bara 3 KRingar, enda blokkin í Keflavík. Og enginn vildi skærbleika blokk í alvörunni, þetta byrjaði bara sem einhver vitleysa og vatt upp á sig. Flestir vildu hafa blokkina hvíta.

En þegar litli gula hænukjósandinn fór að spyrja aðra íbúa hvað þeir ætluðu að kjósa voru svörin yfirleitt, „ja, að minnsta kosti ekki í KRlitunum“ eða „ja, alveg örugglega ekki bleika“. Smám saman skapaðist baráttu stemming á milli þeirra sem ekki vildu KRlitinn og þeirra sem ekki vildu bleika litinn. Þeir sem upphaflega voru sáttir við hvíta litinn voru orðnir svo óttaslegnir að þeir kusu annað hvort KRlitinn eða bleika litinn. Íbúarnir ákváðu að kjósa á móti því sem þeir óttuðust mest. Blokkin yrði máluð í þeim lit sem fengi flest atkvæði, ekki þyrfti að fá hreinan meirihluta og því vissara að kjósa „taktískt“.

Þegar til kom kusu 35 af íbúum KRlitina, 40 kusu bleika blokk en 25 kusu þann hvíta. Nítíu og sjö vildu í rauninni búa í hvítri blokk en búa nú í skærbleikri. Vegna þess að þeir kusu „taktískt“. Vegna þess að þegar þeir áttu að taka afstöðu og voru beðnir um að skila heiðarlegu atkvæði var svarið „Ekki ég“.